Apple Antitrust

Gerelateerde Documenten

• Brief voorafgaand aan de claim 14-05-21

De Antitrustclaim Tegen Apple op de iOS App Store-Markt

Tegenwoordig gebruiken de meeste mensen een smartphone waarop ze apps installeren. Met apps en in-app-producten kunt u met uw smartphone door een stad navigeren, de volgende trein nemen, games spelen, documenten bewerken, essentiële gezondheidsstatistieken bijhouden, muziek en video's streamen en nog veel meer. Voor bijna elk aspect van het moderne leven is er wel een app.

De twee belangrijkste besturingssystemen die nodig zijn om een smartphone te laten werken, beheersen samen tussen 98% en 100% van de Nederlandse markt: iOS en Android. Zoals velen uit eerste hand weten, zijn iOS en Android niet compatibel; Android-apps werken meestal niet op iOS-apparaten en vice versa. Daarnaast worden iOS-apps alleen beschikbaar gesteld via de App Store van Apple. Dus als app-ontwikkelaars gebruikers van Apple-apparaten willen bereiken, moeten ze hun iOS-apps verkopen via de App Store. Als ze daarnaast digitale in-app-producten in de omloop willen brengen, bijvoorbeeld abonnementen, game-uitbreidingen of andere digitale goederen die beschikbaar zijn in een app, moeten ze gebruikmaken van het eigen in-app-aankoopmechanisme van Apple.

Apple misbruikte haar dominante machtspositie met betrekking tot de iOS App Store door het gebruik van alternatieve app-distributiekanalen op oneerlijke wijze te beperken, waardoor ontwikkelaars en consumenten geen andere keuze hadden. Zoals de Autoriteit Consument en Markt (ACM) in een marktonderzoek uit 2019 concludeerde: “Er zijn binnen het iOS-ecosysteem geen realistische alternatieven voor apps of de App Store, waardoor de App Store een knelpunt vormt binnen het iOS-ecosysteem.”

Vanaf het allereerste begin van de ontwikkeling van iOS-apps wist Apple dat het met zijn distributiebeperkingen de markt in het nauw had gedreven. Dit heeft de consument schade berokkend door deze de toegang tot meer keuze en een eerlijke prijs te ontzeggen. De Stichting eist een collectieve schadevergoeding voor de schade die Nederlandse iOS-consumenten hebben geleden als direct gevolg van dit misbruikelijke gedrag van Apple op het gebied van de distributie van apps en in-app-producten via de iOS App Store.

Consumenten hebben schade geleden als gevolg van het misbruik door Apple doordat Apple app-ontwikkelaars oneerlijke voorwaarden oplegde. Apple dwong hen gebruik te maken van het in-app-aankoopsysteem van Apple (waarop zij een commissie van 30% toepaste) en verbood het gebruik van alternatieve distributiekanalen (anti-sturingsregels). Als gevolg hiervan moest de iOS-appontwikkelaar, wanneer een consument een in-app-aankoop deed, de verplichte commissie van 30% aan Apple betalen. De Europese Commissie wijst erop dat dit consumenten financiële schade heeft berokkend, aangezien “de kosten van de commissie in de vorm van hogere prijzen moeten worden en zijn doorberekend aan iOS-gebruikers”.

Waarom Concurrentie Belangrijk Is

Nationale, internationale en Europese wet- en regelgeving erkennen al lang het belang van een concurrerende markt. Concurrentie voorkomt dat afzonderlijke bedrijven de marktprijzen voor hun producten zoveel kunnen verhogen als ze willen. Ook motiveert het bedrijven hoogwaardige producten en diensten aan te bieden en hun producten continu te verbeteren, omdat dit meer consumenten aantrekt. Concurrentie stimuleert dus de economie, houdt het vertrouwen van consumenten in stand en verbetert de consumentwelvaart door lagere prijzen, betere kwaliteit en/of meer keuze.

Apple's Mededingingsverstorende Gedrag

Als enige leverancier van een distributieplatform voor native apps voor iOS-gebruikers heeft Apple zijn marktpositie op tal van manieren misbruikt.

• Het opvallendste, en zoals de Europese Commissie en de Autoriteit Consument en Markt hebben vastgesteld, heeft Apple anti-sturingsregels en betalingsbeperkingen opgelegd die app-ontwikkelaars dwongen hun iOS-apps uitsluitend en onder oneerlijke voorwaarden via de iOS App Store te distribueren.
• Apple bracht app-ontwikkelaars standaard 30% commissie in rekening voor de verkoop van iOS-apps en in-app-aankopen via de iOS App Store. In het Windows-pc-ecosysteem, waar rivaliserende app-distributeurs en dus concurrentie aanwezig is, liggen de commissies veel lager, waarbij sommige distributeurs slechts 10 of 12% per transactie in rekening brengen.
• Dit misbruik leidde tot schade voor iOS-gebruikers, het meest evident omdat de (excessieve) 30% commissie die aan app-ontwikkelaars werd opgelegd, vervolgens werd doorberekend aan iOS-eindgebruikers bij het doen van in-app-aankopen.

Doel en Ondersteuning van de Stichting

Apple heeft enorm geprofiteerd van deze vergoedingen door schending van het Europese en Nederlandse mededingingsrecht. De Stichting wil Apple dwingen consumenten te vergoeden die schade hebben geleden door het mededingingsverstorende gedrag van Apple. De stichting wordt ondersteund door Hagens Berman EMEA LLP, waarvan de Amerikaanse tegenhanger onlangs een motie voor massaschade certificering in de VS heeft ingediend en prominente economische experts heeft geworven. In het kader van de Amerikaanse rechtszaak heeft Hagens Berman reeds grote hoeveelheden documenten en transactiegegevens van Apple geanalyseerd en het hogere management van Apple, waaronder CEO Tim Cook, gehoord.

Tijdlijn

2 december 2025

In de Apple iOS App Store-zaak heeft het Hof van Justitie van de Europese Unie een arrest gewezen waarin wordt geoordeeld dat de Nederlandse rechter bevoegd is om kennis te nemen van een representatieve vordering betreffende het vermeende mededingingsverstorende gedrag van een exploitant van een onlineplatform, zoals Apple, met betrekking tot haar op de Nederlandse markt gerichte App Store. Het Hof van Justitie herinnerde aan vaste rechtspraak volgens welke een eiser beroep kan instellen op basis van de plaats waar de schade is ingetreden. “In dit verband stelt het Hof vast dat deze vaststelling van de plaats waar de schade is ingetreden, teneinde te bepalen welk gerecht bevoegd is, beantwoordt aan de eisen van nabijheid, voorspelbaarheid van de bevoegdheidsregels en een goede rechtsbedeling”, aldus het persbericht van het Hof.

13 mei 2026 Beslissing over bevoegdheid

De Stichting verwelkomt het vonnis van de Rechtbank Amsterdam waarin definitief uitspraak is gedaan over de bevoegdheid van de Rechtbank in de iOS App Store zaak. 

In lijn met het verwijzingsarrest van het Europese Hof van Justitie, bevestigt de rechtbank dat zij bevoegd is kennis te nemen van de gehele consumentenvordering van de Stichting. De Stichting vertegenwoordigt namelijk de collectieve belangen van alle consumenten die (digitale) producten hebben gekocht in de Nederlandse App Store. 

De Stichting is verheugd nu verder te kunnen procederen namens consumenten en is van plan haar claim verder aan te scherpen en te versterken. Sinds de dagvaarding (in 2021) hebben zich veel juridische en regulatoire ontwikkelingen voorgedaan met betrekking tot Apple en het App Store-ecosysteem, die volgens de Stichting haar standpunt verder ondersteunen.